Raflarda yan yana duran sirkelerin çoğu ilk bakışta birbirine benzer: aynı boyda şişeler, benzer meyve resimleri, "doğal" yazan etiketler. Oysa iki şişe arasındaki fark çoğu zaman ön yüzde değil, arka yüzdeki küçük yazılarda saklıdır. Bu rehberde etikette, şişenin görünüşünde ve kokusunda nelere bakabileceğinizi topladık.
Doğal sirke nasıl yapılır?
Doğal sirke iki aşamalı bir fermantasyonla elde edilir. Önce meyvedeki doğal şekeri mayalar alkole dönüştürür, ardından asetik asit bakterileri bu alkolü sirkeye çevirir. Acele edilmediğinde bu süreç aylarca sürebilir.
1. İçindekiler listesini okuyun
Etiketin en çok şey anlatan kısmı içindekiler listesidir. Doğal yolla yapılmış bir meyve sirkesinde bu liste kısadır. Örneğin Alıç Sirkesi'nin listesi üç kalemden oluşur: yabani dağ alıç meyvesi, kaynak suyu ve sirke anası. Altın Erik Sirkesi ve Ananas Sirkesi de aynı yapıdadır; değişen yalnızca meyvedir.
Listede şu ifadeleri görüyorsanız ürün farklı bir yoldan hazırlanmış olabilir:
- Sonradan eklenmiş asit ya da asitlik düzenleyici (içindekiler listesinde ayrıca yazan asetik asit, sitrik asit gibi),
- Renklendirici (örneğin karamel renklendirici),
- Aroma ya da aroma verici,
- Şeker ya da glukoz şurubu gibi tatlandırıcılar,
- Koruyucular (örneğin sülfitler).
Bu ifadeler ürünün kötü olduğu anlamına gelmez; yalnızca sirkenin renginin, kokusunun ya da ekşiliğinin tamamen meyveden ve fermantasyondan gelmediğini gösterir.
2. Ürün adına dikkat edin
"Elma sirkesi" ya da "alıç sirkesi" gibi adlar, sirkenin hangi meyveden yapıldığını söyler. "Aromalı", "sos" ya da "sirke içeren" gibi ifadeler ise ürünün başka bileşenlerle hazırlanmış bir karışım olabileceğini gösterir. Karışımların da sofrada yeri vardır; önemli olan neyi aldığınızı bilmektir.
3. Üretim ifadelerini okuyun
Doğal yöntemle yapılmış sirkelerin etiketinde şu ifadelerden bazılarını görürsünüz:
- Doğal fermantasyon: Sirke meyveden, mayalanma ve sirkeleşme yoluyla elde edilmiştir.
- Filtre edilmemiş: Sirke şişelenmeden önce süzülmemiştir.
- Pastörize edilmemiş: Sirke ısıl işlemden geçirilmemiştir.
- Sirke anası / analı sirke: Fermantasyonda oluşan sirke anası süzülmeden şişede bırakılmıştır.
Raflardaki berrak sirkelerin çoğu filtre edilir ve pastörize edilir. Bu bir üretim tercihidir; ancak bu işlemler sirke anasını da ortadan kaldırır. Yazıda örnek verdiğimiz alıç, altın erik ve ananas sirkelerimiz filtre edilmez ve pastörize edilmez. Ayrıntılar için sirke anası nedir yazımıza göz atabilirsiniz.
4. Şişeyi ışığa tutun
Filtresiz bir sirkede şunları görebilirsiniz:
- Hafif bulanık bir görünüm,
- Şişenin dibinde biriken tortu,
- Zamanla yüzeyde oluşan ince, jelimsi ya da beyazımsı bir tabaka.
Bunlar bozulma değil, sirke anasının işaretleridir. Kullanmadan önce şişeyi hafifçe çalkalamanız yeterlidir. Toz içeren karışımlarda dipteki tortunun rengi de farklı olabilir: matcha tozu çözünmediği için Matcha Sirkesi'nin dibinde yeşil bir tortu birikir; çalkalayınca dağılır.
5. Kokusuna dikkat edin
Doğal meyve sirkesi ekşi kokar ama bu kokuda meyvenin aroması da hissedilir: alıç sirkesinde meyvemsi bir ekşilik, ananas sirkesinde tropikal bir koku fark edersiniz. Yine de koku tek başına kesin bir ölçü değildir; asıl bilgiyi içindekiler listesi verir.
Yüzeyde renkli, tüylü küf lekeleri görür ya da sirke kokusu yerine rahatsız edici bir koku alırsanız şişeyi kullanmayın ve bize yazın.
Saklama ve kullanım
Doğal sirkeyi güneş görmeyen, serin ve kuru bir yerde, kapağı kapalı saklayın. Sirke saf içilmez; içecek olarak kullanılacaksa mutlaka suyla seyreltilir. Oranlar için doğal sirke nasıl tüketilir yazımıza bakabilirsiniz.
Mide ülseri, ileri gastrit ya da reflüsü olanların sirkeyi daha çok suyla seyreltmesi ya da tok karnına tüketmesi önerilir. Ananasa alerjisi ya da hassasiyeti olanlar Ananas Sirkesi'ni tüketmemelidir. Matcha ve yeşil çay doğal kafein taşıdığı için kafeine hassas olanların Matcha Sirkesi'ni akşam saatlerinde tüketmemesi önerilir. Doğal sirke ilaç değildir, bir gıdadır; hamile, emziren ya da düzenli ilaç kullanan kişilerin tüketmeden önce hekimine danışması önerilir.
Tüm sirkelerimizi Doğal Sirkeler sayfasında inceleyebilirsiniz.
